Παιχνίδια με τα δεδομένα

Κράτα τα φώτα αναμμένα

Μία μέρα του ηλεκτρικού συστήματος σε 72 δευτερόλεπτα. Κάθε στιγμή η παραγωγή πρέπει να είναι ίση με την κατανάλωση. Ο ήλιος και ο άνεμος δεν ρωτούν, οπότε τα υπόλοιπα τα ρυθμίζεις εσύ.

Σχηματική προσομοίωση. Οι καμπύλες έχουν το σχήμα μιας ελληνικής μέρας, όχι τα δεδομένα του συστήματος, και οι μονάδες είναι κλάσματα της αιχμής. Δείχνει τρία πράγματα που ισχύουν: η ζήτηση που μένει αφού αφαιρεθεί ο ήλιος κορυφώνεται το βράδυ· από τις θερμικές μονάδες, το αέριο ανεβαίνει γρηγορότερα· και ο ήλιος του μεσημεριού πετιέται αν δεν υπάρχει πού να αποθηκευτεί. Για λόγους απλότητας, τα πυρηνικά εδώ αλλάζουν ισχύ πιο αργά απ’ ό,τι μπορούν οι σύγχρονες μονάδες που λειτουργούν σε παρακολούθηση φορτίου. Περισσότερα στο βασικό φορτίο και ευελιξία.

Κράτα τον αντιδραστήρα σταθερό

Είσαι στο χειριστήριο. Κράτα την ισχύ στην πράσινη ζώνη όσο περισσότερο μπορείς. Αν ανέβει πολύ, τα συστήματα ασφαλείας σταματούν τον αντιδραστήρα μόνα τους, και αυτό ακριβώς πρέπει να κάνουν. Παίζεται με το ποντίκι, με το δάχτυλο ή με τα βελάκια ↑ ↓.

Σχηματική προσομοίωση, όχι μοντέλο πραγματικού αντιδραστήρα. Δείχνει δύο αληθινές ιδέες: όταν ζεσταίνεται ο πυρήνας, η ισχύς τείνει να πέσει μόνη της (αρνητική ανάδραση), και οι ράβδοι ελέγχου θέλουν χρόνο για να κινηθούν. Στην πράξη η αυτόματη διακοπή ενεργοποιείται λίγο πάνω από την ονομαστική ισχύ· εδώ το όριο είναι πιο ψηλά για να παίζεται.

Μύθος ή όχι;

Πράγματα που λέγονται για την πυρηνική ενέργεια, από τη στήλη «Μύθος ή γεγονός». Για κάθε ισχυρισμό διάλεξε: Μύθος, Εν μέρει ή Πιο σύνθετο. «Εν μέρει» σημαίνει ότι ένα κομμάτι του στέκει· «Πιο σύνθετο», ότι η σωστή απάντηση δεν είναι ναι ή όχι. Η κάρτα γυρίζει και δείχνει το γιατί. Όπου μια ερώτηση αφορά μικρούς αρθρωτούς αντιδραστήρες, ισχύει η επιφύλαξη του site: πολλά σχέδια, ελάχιστα σε λειτουργία ή υπό κατασκευή.

Ποια δόση είναι μεγαλύτερη;

Δύο τιμές ενεργού δόσης ανά έτος: μέσοι όροι από φυσικές πηγές ή όρια της νομοθεσίας. Διάλεξε ποια είναι μεγαλύτερη, και δες τις δύο πάνω στην κλίμακα. Οι τιμές είναι του μητρώου του site, με τον φορέα που τις δημοσίευσε.

Όρια και μέσοι όροι δεν είναι το ίδιο πράγμα. Ένα όριο δεν είναι το σημείο όπου αρχίζει ο κίνδυνος: είναι η τιμή που η νομοθεσία δεν επιτρέπει να ξεπεράσει μια δραστηριότητα. Και το όριο για το κοινό δεν μετρά το φυσικό υπόβαθρο ούτε τις ιατρικές εξετάσεις.

Οι τιμές του παιχνιδιού

Και άλλα για να πειραματιστείς

• Ο προσομοιωτής αλυσιδωτής αντίδρασης: ράβδοι ελέγχου, επιβραδυντής, άμεση διακοπή.
• Το ίδιο σενάριο, τέσσερις σχεδιασμοί: τι κάνει ο καθένας όταν χάνεται το ψυκτικό.
• Το ελληνικό μείγμα: αν ένα κομμάτι του ήταν πυρηνικό, τι θα αντικαθιστούσε.